Çin Cumhurbaşkanı Xi Jinping, Sarı Nehir havzasının ekolojik korunması ve yüksek kaliteli kalkınmasına her zaman büyük önem verdi. Çin Komünist Partisi 18. Ulusal Kongresi’nden bu yana geçen süre içinde Cumhurbaşkanı Xi’nin ayak izleri Sarı Nehir'in yukarı, orta ve aşağı mecralarına kadar uzandı. Cumhurbaşkanı Xi, üç kez Sarı Nehir havzasının ekolojik korunması ve yüksek kaliteli kalkınması konulu sempozyuma başkanlık etti. Xi, Sarı Nehir'in kalkınmasında karşılaşılan sorunları teşhis edip çözüm reçeteleri sundu ve ana nehrin geleceğine dair yol haritası çizdi.
21 Ağustos 2019 öğleden sonra Gansu eyaletinin merkezi Lanzhou şehrini ziyaret eden Cumhurbaşkanı Xi, Lantie Pompa İstasyonu’na gelerek Sarı Nehir'in yönetimi ve korunması, setlerin güçlendirilmesi ve sel kontrolü projeleri hakkında bilgi aldı. Coşkun akan Sarı Nehir'e bakarken yüzünde ciddi bir ifade beliren Xi şöyle söyledi: “Daha önce Yangtze Nehri hastalandı, hastalığı da hafif değildi dedim. Bugün şunu söylemeliyim ki, Sarı Nehir de uzun zamandır sık sık hastalanıyor ve nehirde sel felaketleri sıkça yaşanıyor.”
18 Eylül 2019 sabahı, Xi Jinping Henan eyaletinin merkezi Zhengzhou kentinde Sarı Nehir Havzası Ekolojik Koruma ve Yüksek Kaliteli Kalkınma Sempozyumu'na başkanlık etti. Xi, toplantıda yaptığı konuşmada, uzun zamandır sık sık yaşanan doğal afetlerin, özellikle de ciddi su baskınlarının nehir kıyısındaki halka derin acılar yaşattığını vurguladı. Tarih boyunca Sarı Nehir'de ortalama üç yılda iki kez setler yıkılmış, yüz yılda bir kez yatak değişmiş diye konuşan Xi, istatistiklere göre, Savaşan Devletler döneminden (M.Ö. 221'den) 1949'daki milli kurtuluşa kadar geçen 2 bin 500 yılı aşkın süre boyunca, Sarı Nehir'in aşağı mecrasında bin 500'den fazla kez taşkın olduğunu ve set yıkılması yaşandığını hatırlattı. Xi, "Sarı Nehir sakinleşirse, ülke huzur bulur. Bir anlamda, Çin ulusunun Sarı Nehir'i yönetme tarihi aynı zamanda bir devlet yönetimi tarihidir.” diye konuştu.

8 Haziran 2020 öğleden sonra, Ningxia Hui Özerk Bölgesi’nde incelemelerde bulunan Xi, Sarı Nehir'in Wuzhong şehir merkezinden geçen bölümüne gelerek Sarı Nehir havzasının ekolojik koruma durumu hakkında incelemelerde bulundu. Bu, Xi’nin bir yıl içinde Sarı Nehir'e gerçekleştirdiği 4. inceleme ziyaretiydi.

Cumhurbaşkanı Xi, 20 Ekim 2021 gününde Shandong eyaletinin Dongying şehrinde Sarı Nehir'in denize döküldüğü bölgeyi inceledi. Aynı gün öğleden sonra Sarı Nehir Ağzı iskelesine, Sarı Nehir Deltası Ekolojik İzleme Merkezi'ne ve Sarı Nehir Deltası Ulusal Doğa Koruma Alanı'na gelerek Sarı Nehir'in su durumunu ve Sarı Nehir Deltası sulak alanının ekolojik ortamını yerinde inceledi. Sarı Nehir havzasının ekolojik korunması ve yüksek kaliteli kalkınması gibi konularda bilgi aldı.

12 Eylül 2024 tarihinde, Sarı Nehir Havzası Ekolojik Koruma ve Yüksek Kaliteli Kalkınmanın Kapsamlı Şekilde İlerletilmesi Sempozyumu'nda konuşma yapan Cumhurbaşkanı Xi, Sarı Nehir havzasının Çin ulusunun ve Çin medeniyetinin önemli beşiği olduğunu vurguladı. Xi, Sarı Nehir kültürünün korunup geliştirilmesi, ulusun tarihi köklerinin iyi şekilde miras alınması gerektiğini vurguladı. Sarı Nehir havzasının ekolojik korunması ve yüksek kaliteli kalkınmasına yön veren Xi, havzadaki geniş kapsamlı ekolojik koruma ve büyük işbirliği modelinin sürekli iyileştirilmesi ve ulusal ekolojik güvenlik bariyerinin sağlamlaştırılması gerektiğini ifade etti.

Su kaynaklarının korunması ve kullanımına ilişkin en katı sistemin uygulanması ve su kaynaklarının tasarruf edilmesi ve kullanım verimliliğinin artırılması gerektiğini söyleyen Xi, afet önleme ve azaltma sisteminin iyileştirilmesi ve Sarı Nehir'in güvenliğinin tam olarak sağlanması gerektiğini vurguladı. Xi ayrıca, su ve tortu düzenleme mekanizmasının geliştirilmesi ve ana rezervuarlar gibi büyük su koruma projelerine dayalı düzenleme sisteminin iyileştirilmesi gerektiğini söyledi. Xi, Kalkınma modelinin kapsamlı bir yeşil dönüşüme uğratılması ve kendine özgü avantajlara sahip modern bir endüstriyel sistemin inşa edilmesi gerektiğini ifade etti. Reformların kapsamlı şekilde derinleştirilmesi, dışa açılımın genişletilmesi ve yüksek kaliteli kalkınmaya ivme kazandırılması gerektiğini belirten Xi, yeni kentleşme ve kırsal canlandırmanın koordineli bir şekilde yürütülmesi ve halkın refahının istikrarlı bir şekilde artırılması gerektiğini vurguladı.

Çin’de Sarı Nehir Havzası Ekolojik Koruma ve Yüksek Kaliteli Kalkınma stratejisinin ortaya koyulmasından bu yana, Sarı Nehir havzasının ekolojik çevre kalitesi istikrarlı şekilde iyileşti, su güvenliği sağlama kapasitesi sürekli güçlendi, enerji ve gıda güvenliğinin temeli sürekli sağlamlaştı. Şu anda, Sarı Nehir havzasında 290 bin 500 kilometrekarelik erozyon alanı, ıslah edildi. Toprak ve su koruma oranı yüzde 69,75'e yükseldi. Sarı Nehir'in ortalama yıllık tortu miktarı, eski zamanlar 1,6 milyar ton iken, günümüzde 270 milyon tona düştü. Sarı Nehir’de, sarıdan yeşile değişen tarihi dönüşüm gerçekleştirildi.
Sarı Nehir'in yukarı mecrasında, Sarı Toprak Platosu'nda uzun yıllardır toprak ve su koruma projelerinin kararlılıkla sürdürülmesiyle birlikte halihazırda toplam 60 bin 200 adet tortu tutma barajı (silt barajı) inşa edildi. Sarı Nehir, ülkenin su kaynaklarının sadece yüzde 2'sine sahip olmasına rağmen, ülke nüfusunun yüzde 12'sini beslemekte, tarım arazilerinin yüzde 17'sini sulamakta ve havza ile ilgili bölgelerin ekonomik ve sosyal kalkınmasını güçlü şekilde destekledi.
Yeni dönemde, Sarı Nehir Havzası'nın ekolojik korunması ve yüksek nitelikli kalkınması daha yüksek bir vizyondan hareket etmekte. Sarı Nehir, kesinlikle halka fayda sağlayan mutlu bir nehir haline gelecektir.
Hibya Haber Ajansı